Czytanie ze zrozumieniem warunkiem dobrego uczenia się Kształcenie i wszelkiego rodzaju samokształcenie opiera się przede wszystkim na czytaniu ze zrozumieniem. Proces cichego czytania ze zrozumieniem nie należy do łatwych. Istotą czytania ze zrozumieniem jest kojarzenie obrazów graficznych z odpowiadającymi im słowami. Opanowanie umiejętności cichego czytania ze zrozumieniem przygotowuje uczniów klas początkowych do nauki w klasach wyższych oraz ułatwia im funkcjonowanie w życiu społecznym.

Rozumienie tekstu uzależnione jest od wielu czynników, które możemy podzielić na:

psychologiczne tkwiące w dziecku (słuch fonematyczny, percepcja wzrokowa, zdolności intelektualne, pamięć, koncentracja uwagi, pewność siebie, zainteresowania, doświadczenia życiowe), psychologiczne tkwiące poza dzieckiem (sytuacja, w której się czyta), pedagogiczne tkwiące w dziecku (stopień zmechanizowania czytania, umiejętność dostosowania metody i tempa do czytanego tekstu, orientacja w układzie zdań i akapitów, wszechstronne przygotowanie do czytanego tekstu, tj. znajomość poprawnej wymowy i znaczenia trudnych nowych słów i pojęć), pedagogiczne tkwiące poza dzieckiem (styl tekstu, struktura języka, bodźce stosowane przez nauczyciela). Spośród wymienionych czynników bardzo ważnym i decydującym o szybkości i rozumieniu czytanego tekstu jest słuch fonematyczny. Prawidłowy poziom słuchu fonematycznego pozwala dziecku na dokonanie analizy i syntezy dźwięków mowy a w efekcie opanowanie umiejętności czytania. Kolejny ważny czynnik to percepcja wzrokowa, która pozwala na rozpoznawanie i rozróżnianie bodźców wzrokowych.

Kolejny czynnik to koncentracja uwagi. Umiejętność ta umożliwia rozumienie przeczytanego tekstu, jest nastawieniem woli zmuszającym do tego, aby czytelnik nie pozwolił swoim wyobrażeniom, myślom, odbiegać od celu, jakim jest czytanie danego tekstu.

W każdej klasie bardzo łatwo zauważyć ucznia, który nie rozumie czytanego tekstu. Uczeń taki ma duże trudności w zapamiętywaniu i przyswajaniu informacji, nie bierze aktywnego udziału w zajęciach poświęconych pracy z samodzielnie przeczytanym tekstem, wyłącza się z zajęć jest nerwowy i niespokojny lub znudzony. Trudności te prowadzą najczęściej do nawarstwiania się zaległości w poznawaniu treści nauczania, co powoduje brak osiągnięć i coraz mniejszą motywację do nauki. Aby doskonalić umiejętność czytania ze zrozumieniem, należy tworzyć sprzyjające realizacji tego zadania sytuacje dydaktyczne poprzez organizowanie i stosowanie odpowiednich ćwiczeń.

Propozycje ćwiczeń:

szukanie wyznaczonych wyrazów w tekście,

układanie rozsypanek wyrazowych według wskazówek nauczyciela (dobieranie czasownika do odpowiedniego rzeczownika),

układanie rozsypanek zdaniowych,

wybieranie zdania z rozsypanki do odpowiedniego rysunku,

dobieranie podpisów do obrazków lub odwrotnie,

przygotowanie odpowiedzi do przeczytanego po cichu pytania,

odczytywanie fragmentu tekstu do pytania lub ilustracji.

Przedstawione propozycje to nieliczne przykłady ćwiczeń, które mogą być pomocne do przygotowania innych, ciekawych zadań dla ucznia.

Organizując zajęcia mające na celu kształcenie umiejętności czytania ze zrozumieniem pamiętać musimy, aby były one ciekawe, różnorodne i dostosowane do możliwości dziecka. Ćwiczenia należy stosować do momentu osiągnięcia u ucznia umiejętności rozumienia czytanego tekstu. Dowodem na rozumienie czytanego tekstu nie jest poczucie ucznia, że rozumie on czytany tekst Konieczna jest kontrola i samokontrola w tym zakresie. Badania umiejętności cichego czytania ze zrozumieniem rozpoczęto na przełomie XIX i XX wieku. Istotą cichego czytania jest zrozumienie ogarniętego wzrokiem tekstu, a technika czytania cichego polega na czytaniu tekstu wyrazami (cząstkami wyrazów) wyłącznie wzrokiem. Czytanie ciche angażuje osobowość ucznia, ponieważ rozumiany tekst jest wynikiem reakcji intelektu i stosunku emocjonalnego do treści. Ze względu na znaczenie umiejętności czytania cichego ze zrozumieniem należałoby odpowiedzieć na pytanie, kiedy rozpoczynać pracę nad wdrażaniem uczniów do tej umiejętności. Odpowiedź na to pytanie nie jest wprawdzie jednoznaczna, ale równolegle ze zdobywaniem umiejętności czytania rozpoczyna się wdrażanie do czytania cichego ze zrozumieniem. Tym bardziej, że uwaga dziecka podczas czytania ze zrozumieniem jest prawie wyłącznie skupiona na treści. Oczywiście tak jest, jeżeli uczeń jako tako przyswoił technikę czytania. Dziecko, które ma trudności w czytaniu, ma również trudności w zrozumieniu treści czytanego tekstu. Technika czytania w dużej mierze determinuje rozumienie czytanego tekstu. Należy pamiętać, że wdrażanie do czytania ze zrozumieniem powinno się odbywać każdego dnia i przy każdej nadarzającej się okazji, niezależnie od rodzaju kształcenia. W systemie zintegrowanym łatwo się zapomina, że nadal uczniów należy wdrażać do samodzielnego i twórczego myślenia, uczyć czytania i czytania ze zrozumieniem, umiejętności formułowania i komunikatywnego wypowiadania myśli. Temu sprzyja język polski. Nauczyciel musi być przekonany nie tylko w klasach I-III, że elementarną funkcję integrującą wiedzę ucznia spełnia język ojczysty.

Celem ćwiczeń w czytaniu jest opanowanie umiejętności czytania głośnego i cichego, doskonalenie tempa i techniki czytania oraz zrozumienia czytanego tekstu. Umiejętności te warunkują powodzenie szkolne ucznia, stwarzają możliwości korzystania z podręczników, czytania lektur i czytania rekreacyjnego.

Wyróżniamy następujące formy ćwiczeń :

1. Czytanie całościowe sylab i wyrazów.

2. Czytanie wyrazów, zdań i tekstów sylabami.

3. Czytanie sylab i wyrazów w krótkich ekspozycjach.

4. Czytanie naprzemienne sylab, wyrazów i zdań.

5. Czytanie selektywne głośne i ciche.

6. Czytanie z przesłoną (w okienku).

7. Czytanie chóralne.

8. Ćwiczenia w rozumieniu treści.

Czytanie całościowe sylab i wyrazów.

Do ćwiczeń w czytaniu całościowym służą takie pomoce, jak : rozsypanki sylabowe i wyrazowe, dobieranki (dobieranie sylab lub wyrazów do nazwy obrazka), zagadki, loteryjki sylabowe, wyrazowe, obrazkowo – sylabowe, obrazkowo – wyrazowe i obrazkowo – sylabowo – wyrazowe oraz rebusy.

Istnieje kilka sposobów posługiwania się loteryjką :

nauczyciel eksponuje wzrokowo sylabę lub wyraz, dzieci czytają cicho lub głośno i układają na planszy pod właściwym obrazkiem

nauczyciel wypowiada sylabę lub wyraz, dzieci wskazują odpowiednie miejsce na planszy i otrzymują nakrywki

dzieci same dobierają sylaby lub wyrazy do właściwych obrazków.

Czytanie wyrazów, zdań i tekstów sylabami.

Ćwiczenia te utrwalają umiejętności analizy sylabowej wyrazów i kształtują syntezę sylab w wyrazach. Przygotowują także dzieci do pisania z pamięci i ze słuchu. Czytając wyrazy z podziałem na sylaby, dzieci mogą oddzielać poszczególne sylaby kreskami lub łukami. Można również uderzać w czasie czytania dłonią lub ołówkiem o blat stołu, lub dotykać sylab palcem. W początkowych ćwiczeniach najpierw czyta nauczyciel, demonstrując określony sposób zaznaczania sylab, następnie nauczyciel czyta, a dzieci śledzą tekst, wykonując te same czynności, wreszcie dzieci czytają samodzielnie, wydzielając sylaby słuchowo i ruchowo.

Czytanie sylab i wyrazów w krótkich ekspozycjach.

Czytanie to służy doskonaleniu i automatyzacji procesów analizy i syntezy wzrokowe i słuchowej w łącznym czytaniu sylab i wyrazów oraz kształtowaniu gotowości pamięci.

Czytanie naprzemienne sylab, wyrazów i zdań.

Czytanie na przemian z dzieckiem może przebiegać w różny sposób :

· czytanie sylabami na przemian z dzieckiem (jedną sylabę czyta uczeń, drugą nauczyciel itd.),

· czytanie kolejnych wyrazów na przemian z dzieckiem lub czytanie przez ucznia tylko wybranych, określonych wyrazów,

· czytanie na przemian większych partii tekstu,

· czytanie na przemian całych zdań.

Można także przeczytać kilka pierwszych zdań, aby zaciekawić treścią. Na koniec dziecko powinno samodzielnie przeczytać cały tekst.

Czytanie selektywne głośne i ciche.

Czytanie selektywne może być prowadzone w formie głośnego czytania tylko wybranych przez nauczyciela liter, sylab lub wyrazów, zawierających określone trudności. W cichym czytaniu selektywnym dzieci podkreślają wybrane elementy wyrazów lub całe wyrazy, następnie głośno je odczytują.

Czytanie z przesłoną.

Na pierwszym etapie czytania z przesłoną dzieci, które potrafią już czytać niektóre sylaby, mogą odczytywać sylaby w okienku, a po opanowaniu czytania wyrazów – całe wyrazy. Na drugim etapie dzieci czytają wyrazy, przy czym zaczynają od odczytywania kolejnych sylab w krótkich ekspozycjach, po nich następuje krótka ekspozycja całego wyrazu w okienku, po której powinna wystąpić synteza sylab (odczytanie wyrazu). Następnie eksponuje się dziecku całe wyrazy, w przypadku trudności w odczytaniu pomaga się poprzez płynne odsłanianie stopniowo kolejnych sylab wyrazu. Na trzecim etapie stosuje się częściową przesłonę w czytaniu tekstów w celu wyrobienia umiejętności wzrokowego śledzenia całych linii tekstu. Tempo przesuwania przesłony ma być dostosowane do tempa czytania dziecka.

Czytanie chóralne.

Czytanie chóralne stosuje się wtedy, gdy dzieci już dość dobrze czytają oraz gdy poziom umiejętności czytania w grupie jest wyrównany. Zaleta czytania chóralnego to zachowanie pewnej anonimowości, która chroni dziecko przed kompromitacją oraz sprzyja redukowaniu lęku przed głośnym czytaniem i związanego z nim napięcia emocjonalnego.

Ćwiczenia w rozumieniu treści.

Od początku we wszystkich zajęciach związanych z czytaniem należy zwracać uwagę na rozumienie treści czytanych wyrazów, zdań i tekstów, aby zapobiec mechanicznemu czytaniu Kształtowaniu umiejętności czytania ze zrozumieniem sprzyjają następujące formy ćwiczeń :

· dobieranki obrazkowo – wyrazowe

· rozwiązywanie zagadek tekstowych z obrazkiem, który dziecko dostaje po odgadnięciu i musi dopasować do niego odpowiedni wyraz napisany na kartoniku

· loteryjki obrazkowo – wyrazowe

· domina obrazkowo – wyrazowe

· tworzenie zestawów tematycznych i rodzin wyrazów pokrewnych

· rozsypanki zdaniowe

· dobieranie zdań do treści obrazków (i odwrotnie)

· dobieranie lub układanie zdań opisujących historyjki obrazkowe

· dobieranie wyrazów parami(np.osoby działające i ich czynności, przedmioty i ich cechy itp.)

· dobieranie odpowiedzi do pytań

· wykonywanie pisemnych poleceń itp.

Sprawdzanie poprawności rozumienia tekstów realizuje się poprzez stawianie pytań lub wydawanie poleceń dotyczących tekstów, a także za pomocą specjalnie skonstruowanych testów. Pytania mogą dotyczyć osób występujących w tekście, ich cech i czynności, motywów działania, czasu i miejsca akcji itp. Polecenia natomiast zawierają takie zadania, jak : wskazanie ważnego pod jakimś względem fragmentu tekstu, wyjaśnienie tytułu, streszczenie opowiadania itp.

BIBLIOGRAFIA :

1. Gąsowska T., Pietrzak-Stępkowska Z. Praca wyrównawcza z dziećmi mającymi trudności w czytaniu i pisaniu Warszawa WSiP 1978

2. Malmquist E. Nauka czytania w szkole podstawowej. Warszawa WSiP 1982

3. Zakrzewska B. Reedukacja dzieci z trudnościami w czytaniu i pisaniu. Warszawa WSiP 1976

4. Zakrzewska B. Trudności w czytaniu i pisaniu. Warszawa WSiP 1996

5.Majchrzak M.: Wprowadzenie dziecka w świat pisma. Warszawa 1995

6.Rocławski B.: Nauka czytania i pisania. Gdańsk 1990

Ćwiczenia doskonalące umiejętność czytania ze zrozumieniem w klasach I-III.

Ćwiczenia te mają na celu kształtowanie umiejętności czytania ze zrozumieniem oraz pobudzanie uczniów do sprawnego postrzegania, logicznego myślenia i zapamiętywania.

Klasa I

- Odszukiwanie wyrazu z literą, którą dzieci nauczyły się pisać w nagłosie, śródgłosie i wygłosie

- Segregowanie wyrazów np. osobno te, które zaczynają się na „b” i osobno te, które zaczynają się na „d”

- Wyszukiwanie wyrazów 2, 3, 4 i 5-cio literowych

- Odszukiwanie i liczenia zdań w tekście

- Wyszukiwanie imion dzieci, nazw zwierząt, rzeczy itp.

- Układanie wyrazów z rozsypanki literowej i sylabowej

- Tworzenie z liter danego wyrazu nowych wyrazów np.

kotlet – kot, lok, kok, lek, kotek

- Dobieranie właściwego podpisu do określonego obrazka i odwrotnie dobieranie obrazka do

treści zdania – podpisu

- Dobieranie kartek zawierających pytanie i prawidłową odpowiedź

- Wyszukiwanie w tekście odpowiedzi na postawione pytanie

- Odczytywanie fragmentów tekstu jako uzasadnienie odpowiedzi ustnych

- Ciche czytanie celem wybrania określonego fragmentu, zdania, sytuacji i informacji

- Ilustrowanie wybranych fragmentów tekstu

Klasa II

Organizacja ćwiczeń w czytaniu w klasie II ma na celu doskonalenie zarówno techniki jak i czytania ze zrozumieniem. Wykorzystujemy niektóre ćwiczenia z klasy I o odpowiednio zwiększonym stopniu trudności.

- Wyszukiwanie odpowiedzi na pytania w tekście podręcznika, lektury, w artykule

czasopisma. Pytania również mogą dotyczyć postaci, jej zewnętrznego wyglądu, czasu i miejsca akcji oraz wyraźnie zaznaczonych cech charakteru bohatera.

- Oglądanie i omawianie ilustracji jako przygotowanie do czytania ze zrozumieniem. Następnie wyszukiwanie fragmentów tekstu, który może być wykorzystany do podpisania obrazka, a nawet cyklu obrazków – historyjki.

- Ciche czytanie, którego celem jest wybór fragmentów tekstu, które mogą być zilustrowane. Im bardziej bogata, szczegółowa i wierna jest ilustracja, tym lepiej uczeń zrozumiał czytany tekst.

- Układanie rozsypanek wyrazowych i zdaniowych.

- Segregowanie wyrazów np. według części mowy.

- Układanie opowiadania z rozsypanych zdań.

Klasa III

W klasie tej kończy się proces wdrażania do cichego czytania ze zrozumieniem. Należy więc

stosować różne ćwiczenia, które przyczynią się do pełnego opanowania techniki czytania i czytania ze zrozumieniem.

- Zdawanie sprawy z treści czytanki, rozdziału książki lub artykułu po cichym czytaniu. - Wyodrębnianie w czytanym po cichu tekście fragmentów dotyczących postaci i zdarzeń w

utworach literackich.

- Odróżnianie zdarzeń istotnych od mniej istotnych.

- Wskazywanie postaci głównych i drugorzędnych

- Wyszukiwanie i uzasadnianie najciekawszych i najładniejszych fragmentów tekstu.

- Wyszukiwanie fragmentów opisujących wydarzenia, osoby i miejsca akcji.

- Wyróżnianie w tekstach opowiadań, opisów i dialogów.

- Wskazywanie głównej myśli utworu.

Coraz więcej uwagi poświęca się na zagadnienie dotyczące szybkości czytania. W miarę rozwoju uczeń musi czytać coraz więcej, a więc i coraz szybciej.

Ucząc się czytać dziecko głoskuje każde słowo. W tym okresie nauki jest to konieczne. Jednak przedłużający się okres głoskowania negatywnie wpływa na rozwój nauki czytania ze zrozumieniem.

Ćwiczenie szybkości czytania polega na stopniowym ogarnięciu wzrokiem coraz większej liczby wyrazów – począwszy od dwóch do pięciu. Na początku uczeń powinien ćwiczyć czytanie na łatwych tekstach, drukowanych dość dużą czcionką. Podczas ćwiczeń należy zwrócić uwagę na kilka kwestii:

1) Czytać należy uważnie. Koncentracja uwagi powinna być na tyle silna, aby przy tekście o małym stopniu trudności uczeń nie musiał wracać do przeczytanych już zdań.

2) Należy kontrolować, czy uczeń czyta tylko oczami. Cicha artykulacja uniemożliwia szybkie czytanie.

3) Należy przepytać ucznia z fragmentu przeczytanego tekstu.

Literatura

1) Cackowska M., Nauka czytania w klasach początkowych, Warszawa 1987.

2) Kamińska K., Nauka czytania dzieci w wieku przedszkolnym, Warszawa 1975.

3) Małachowicz J., Kształtowanie umiejętności czytania ze zrozumieniem, Warszawa 1988.

4) Malmquist E., Nauka czytania w szkole podstawowej, Warszawa 1987.

Przeczytaj tekst i dokładnie wykonaj polecenia

Jesienny spacer

Nadeszła jesień. Park zmienił się nie do poznania. Drzewa i krzewy wyglądają inaczej niż latem. Zielone dotychczas liście zrobiły się różnokolorowe – żółte, pomarańczowe i czerwone. Kasia, Krzyś i Jędrek poszli dziś do parku, aby zebrać dary jesieni: kasztany, żołędzie, korale jarzębiny i liście. Kasia jest drugoklasistką i do szkoły musi przygotować zielnik. Wysuszone różnobarwne liście wklei do zeszytu i podpisze nazwę drzewa, z którego pochodzą. Krzyś, uczeń pierwszej klasy, będzie zbierał żołędzie i kasztany. W szkole zrobi z nich śmieszne ludziki. Umówił się z Tomkiem, kolegą z ławki, że będą to żołędziowi i kasztanowi rycerze. Mały Jędrek, choć przedszkolak, też ma pracę domową – musi zbierać liście i jarzębinę. W przedszkolu będzie z nich robił portret pani Jesieni. Dzieci bardzo lubią jesienne zadania domowe.

Uzupełnij zadanie:

Do parku wybrały się dzieci: ................................... , ..........................................

i ...................................... .

Otocz pętlą te dary jesieni, których dzieci nie zbierały w parku.

kasztany grzyby żołędzie jabłka jarzębina kolorowe liście

Co dzieci będą robiły z darów jesieni? Połącz linią imiona dzieci z czynnościami, które wykonały.

Krzyś portret pani Jesieni z liści i korali jarzębiny

Kasia ludziki z kasztanów i jarzębiny

Jędrek zielnik

Kim jest Tomek? Podkreśl właściwą odpowiedź.

a) kolegą Kasi

b) bratem Jędrka

c) kolegą Krzysia

Dlaczego Krzyś zbierał w parku kasztany i żołędzie? Podkreśl w tekście zadania, które są odpowiedzią na to pytanie.

imię i nazwisko ......................................................

klasa III

Przeczytaj uważnie poniższy tekst , a następnie wykonaj zadania.

Grenlandia liczy ponad dwa miliony kilometrów kwadratowych, a więc jest prawie siedem razy większa od całej Polski. (...) Prawie cała Grenlandia skuta jest lodem. W samym środku wyspy grubość lodowej pokrywy dochodzi do trzech kilometrów i naturalnie nigdy nie taje. Śniegi topnieją tylko na południowo-zachodnich brzegach i tam wyrastają trawy i mchy, a wśród nich małe, ale barwne kwiatki.

Lato jest krótkie, że niektóre rośliny nie zdążą w ciągu jego trwania przekwitnąć i owocować. Zaczynają kwitnąć jednego lata, zimują pod śniegiem i owoce mają dopiero na następną wiosnę. Podczas lata rodzina Anaruka mieszka na brzegu morza w namiotach zrobionych ze skór fok i renów.(...)

Najtrudniej jest zdobyć drewno na pole namiotów. Lasów na Grenlandii nie ma – czasami zdarzają się niskie krzaki. Większe kawałki drewna można wyłowić jedynie ... z morza. Zdobycie pożywienia to sprawa życia i śmierci dla mieszkańców Grenlandii. Polowanie na zwierzęta morskie, tak jak to robią Eskimosi w dalekich zakątkach Grenlandii, nie jest rzeczą łatwą ani bezpieczną. Latem wypływają na morze w kajakach. (...) Szkielet ich buduje się przeważnie z żeber zwierzęcych powiązanych rzemieniami; obciąga się go skórami, pozszywanymi jak można najszczelniej. Otwór, w którym siedzi myśliwy, jest bardzo ściśle dopasowany do jego wymiarów.

Każdy uczy się tu polować z kajaka już od dziecka. Gdy tylko umie dobrze chodzić, dostaje swój pierwszy kajak.(...)

Pewnego poranka wychodząc z namiotu, nie poznałem osady-wszystko było białe! Śnieg!

Eskimosi zaczęli pospiesznie zbierać się do wymarszu do swej osady zimowej.

Zima jest tutaj tym przykrzejsza, że przez całe cztery miesiące bez przerwy trwa ciemność. Słońce nie ukazuje się wcale. Dopiero w marcu pojawia się co dzień na chwilę tuż nad horyzontem. Wtedy we wszystkich ludzkich osiedlach na Dalekiej Północy panuje radość.

Czesław Centkiewicz

,,Anaruk, chłopiec z Grenlandii”

1.Ile razy Grenlandia jest większa od Polski? Podkreśl właściwą odpowiedź.

a) 3 razy b) 6 razy c) 17 razy d) 7 razy

2. Uzupełnij zdanie wyrazami z tekstu.

W samym środku wyspy grubość lodowej pokrywy ...................................................................................................... i naturalnie nigdy nie taje.

3. Zaznacz odpowiednią odpowiedź.

Grenlandia jest: a) wyspą b) półwyspem c) kontynentem

4. Czy w Grenlandii rosną trawy, mchy i małe kwiatki? Zaznacz odpowiednią odpowiedź.

NIE TAK

- ale tylko na północno- zachodnich brzegach wyspy

TAK NIE

- ale tylko na południowo - wschodnich brzegach wyspy

5. Zaznacz właściwą odpowiedź.

W Grenlandii nie ma lasów, ale czasami zdarzają się niskie krzaki.

NIE TAK

6. Zaznacz właściwą odpowiedź.

Grenlandię zamieszkują:

a) Indianie b) Murzyni c) Eskimosi

7. W jakich domach mieszkają Eskimosi? Podkreśl prawidłową odpowiedź.

a) igloo b) dom mieszkalny c) namiot ze skór fok i renów d)domek afrykański

8. W jaki sposób Eskimosi zdobywają pożywienie? Napisz na podstawie tekstu. ...................................................................................................................................................................................................................................................................................9. Jak długo trwa ciemność w Grenlandii? ....................................................................................................................................................................................................................................................................................

imię i nazwisko .......................................

klasa II

Przeczytaj uważnie poniższy tekst , a następnie wykonaj zadania.

Urodziny dębu

W głębi boru stał stary dąb. Mieszkańcy lasu bardzo go szanowali, bo ileż gniazd kołysał na swoich konarach w ciągu wieku! Tysiące piskląt wyfrunęło w świat z jego listowia.

Pewnego razu sowa wyjęła z dziupli kalendarz z liści. Zwołała kosy, sroki, dzięcioły i powiedziała: - Jutro będą urodziny dębu. Trzeba podarować coś uczciwemu drzewu. Ptaki podziwiały mądrość sowy i jej kalendarz. Cieszyły się, że mogą uczcić dzień urodzin dębu, ale żaden z nich nie wiedział, co ma podarować. I znów sowa dała radę. – Czyż może być coś milszego nad ładną piosenkę? Zaśpiewamy dębowi chórem. Tylko nie tak, byle zbyć! Ptaki zaczęły ćwiczyć. Ale wszystko na nic! Kos gwizdał: ,, ciiit ”, ,, ciiit ”. Sroka skrzeczała: ,, szak- szak- szak ”. A dzięcioł stukał i wyśpiewywał uparcie: ,, klijee ”, klijee”. W końcu ptaki pokłóciły się i rozleciały po całym lesie. Jednak na drugi dzień o świcie pofrunęły cicho na gałęzie dębu i każdy ptak po kolei odśpiewał swoją piosenkę. I teraz wypadło wszystko ładnie. Stuletni dąb był wzruszony. Obiecał nawet, że przez następne sto lat będzie kołysać gniazda kosów, srok i dzięciołów.

1.Gdzie rósł dąb? Podkreśl właściwą odpowiedź.

a) obok leśniczówki b) na skraju lasu

c) w pobliżu autostrady d) w głębi boru

2. Ile lat miał stary dąb? Napisz prawidłową odpowiedź.

................................................................................................................................

3. Uzupełnij zdania wyrazami z tekstu.

Ptaki ..............................mądrość sowy i jej kalendarz. ........................., że mogą

uczcić dzień urodzin dębu, ale żaden z nich .................... , co mu podarować. I znów ..................dała radę.

4. Podkreśl zdanie , które pochodzi z fragmentu bajki.

a) Jednym z najstarszych dębów w Polsce jest dąb ,, Bartek ” rosnący w Zagańsku.

b) Jednak na drugi dzień o świcie pofrunęły cicho na gałęzie dębu i każdy ptak po kolei odśpiewał swoją piosenkę.

c) Najstarszą warstwę lasu tworzą wysokie drzewa: dęby, graby, buki i jodły.

5.W jaki sposób ptaki uczciły dzień narodzin dębu ? Napisz odpowiedź.

.................................................................................................................................

.................................................................................................................................

6. W bajce ,, Urodziny dębu ” podkreśl wszystkie zdania wykrzyknikowe .

7. Poniższe zdanie napisz w liczbie mnogiej.

Kos gwizdał, a sroka skrzeczała.

..............................................................................................................................

8.Jakie ptaki występują w bajce pt. ,, Urodziny dębu ”? Podkreśl prawidłowe odpowiedzi.

a) bocian

b) sowa

c) sroka

d) wróble

e) dzięcioł

f) kos

g) kaczka

9.Co obiecał ptakom po odśpiewaniu przez nie piosenek wzruszony dąb? Napisz na podstawie tekstu.

....................................................................................................................................................................................................................................................................................

2007-10-27T10:46:13